Jak korzystać z pełnomocnictwa szczególnego?

Masz do załatwienia ważne sprawy, ale nie jesteś w stanie dopełnić formalności osobiście? Rozwiązaniem może być upoważnienie kogoś do podjęcia działań w Twoim imieniu. Uzyska on taką możliwość, jeśli sporządzisz pełnomocnictwo szczególne. Zobacz, czym ono jest, w jakich sytuacjach się sprawdza i kiedy wygasa.

Czym jest pełnomocnictwo szczególne?

Udzielenie pełnomocnictwa, w bardziej ogólnym ujęciu, jest czynnością prawną. Na tej podstawie wyznaczona osoba lub podmiot może podejmować określone działania w imieniu mocodawcy. To wygodne rozwiązanie, jeżeli nie masz czasu lub możliwości samodzielnego wykonania danego zadania – np. podpisania umowy czy złożenia wniosku do urzędu.

Warto jednak wiedzieć, że w praktyce zakres „mocy”, jaką ma osoba upoważniona, może być zróżnicowany – od bardzo szerokiego po ograniczający się do konkretnej czynności. Dlatego można wyróżnić trzy typy pełnomocnictw. Są to:

• pełnomocnictwo ogólne – najszersze, które pozwala upoważnionemu wykonywać tzw. czynności zwykłego zarządu; za przykład często podaje się umocowanie zarządcy budynku do pobierania czynszu i innych czynności administracyjnych w imieniu właściciela;
• pełnomocnictwo rodzajowe lub gatunkowe – w jego ramach upoważniony może wykonywać w imieniu mocodawcy konkretną grupę (kategorię) czynności; np. może zawierać umowy cywilnoprawne, prowadzić sprzedaż określonych składników majątku właściciela itp.;
• pełnomocnictwo szczególne – najwęższe, ograniczające się do wykonania jednej, konkretnej czynności w imieniu mocodawcy.

Pełnomocnictwo szczególne można by było utożsamić z tym, co powszechnie jest nazywane „upoważnieniem”. Może ono jednak dotyczyć czynności i działań o różnej „wadze” i „mocy prawnej”.

Kiedy i dlaczego udziela się pełnomocnictwa szczególnego?

Pełnomocnictwo szczególne jest odpowiednim rozwiązaniem, jeśli mocodawca chce scedować jedno, konkretne działanie na osobę trzecią lub podmiot zewnętrzny. Może być udzielone np. na:

• sprzedaż nieruchomości lub samochodu w imieniu mocodawcy;
• złożenie wniosku do sądu;
• odbiór dokumentów z urzędu lub ich złożenie;
• zawarcie konkretnej umowy w imieniu mocodawcy;
• reprezentację mocodawcy w kontaktach z różnymi podmiotami – choćby do negocjowania warunków spłaty zadłużenia i zawierania ugód w sprawie długów, np. z Ultimo. Można się w tym temacie porozumieć np. drogą listowną lub elektroniczną.

Dlaczego wiele osób decyduje się na udzielenie pełnomocnictwa szczególnego? Powodów może być kilka, przykładowo:

• stan zdrowia uniemożliwiający samodzielne podjęcie działań – np. ograniczona mobilność, która utrudnia wizytę w urzędzie lub w instytucji;
• nieobecność w kraju – z pełnomocnictwa szczególnego chętnie korzystają osoby pracujące za granicą;
• chęć skorzystania ze wsparcia merytorycznego – takie upoważnienie może być udzielone np. prawnikowi czy innemu ekspertowi, który będzie działać z myślą o dobru mocodawcy.

Warto pamiętać, że pełnomocnictwo szczególne powinno zostać udzielone na piśmie. Dokument musi jasno wskazywać dane mocodawcy i upoważnionego, a także zakres działań, które może podejmować ten drugi.

Kiedy wygasa pełnomocnictwo szczególne?

Pełnomocnictwo szczególne może wygasnąć w kilku sytuacjach. Oto te kluczowe.

• W każdym momencie może je odwołać mocodawca – nie musi przy tym tłumaczyć przyczyn swojej decyzji.
• Gdy jego zakres zostanie wyczerpany – np. upoważniony wykona „zlecone” czynności lub zakończy się okres, na który było udzielone pełnomocnictwo.
• Gdy pełnomocnik zrezygnuje z korzystania z upoważnienia. Również może to zrobić bez podawania powodu.
• Kiedy mocodawca lub pełnomocnik umrą.

Warto pamiętać, że gdy pełnomocnictwo wygaśnie, pełnomocnik musi zwrócić otrzymane od mocodawcy pisemne upoważnienie.

Podsumowując, pełnomocnictwo szczegółowe to dokument, który może się przydać w wielu sytuacjach. Warto więc z niego skorzystać, aby dopełnić niezbędnych formalności – nawet gdy czas czy stan zdrowia nie pozwalają na osobiste działania.