Ministerstwo Rozwoju i Technologii zaproponowało partnerom w UE dwuletni pilotaż bez sezonowej zmiany czasu, z utrzymaniem stałego czasu letniego. Komisja Europejska wstępnie przyjęła inicjatywę do analizy, dlatego ewentualne decyzje zapadną po ocenie skutków dla gospodarki i obywateli; tymczasem zmiana czasu 2025 nastąpi w nocy z 25 na 26 października.

Na czym polega propozycja: stały czas letni na dwa lata

Polska przedstawiła w Brukseli pomysł, aby przez dwa lata nie przestawiać zegarków i testowo obowiązywał stały czas letni. Po zakończeniu pilotażu planowana jest klauzula przeglądowa, dzięki której państwa członkowskie mogłyby zdecydować, czy utrzymują stały czas letni, czy przechodzą na stały czas zimowy. Co więcej, rząd argumentuje, że wspólny eksperyment pozwoli zebrać porównywalne dane z całej Unii, a następnie ułatwi podjęcie jednolitej decyzji.

Reakcja Komisji Europejskiej i państw UE

Wstępne reakcje w instytucjach unijnych są ostrożnie pozytywne, jednak większość stolic oczekuje szczegółowej analizy skutków. Chodzi zarówno o wpływ na transport, energetykę i rynek wewnętrzny, jak i o konsekwencje dla zdrowia publicznego. Przypomnijmy, że podobna inicjatywa z 2018 r. utknęła w martwym punkcie, ponieważ państwa nie osiągnęły porozumienia co do wyboru stałego czasu. Z tego względu obecna propozycja zakłada najpierw wspólny pilotaż, a dopiero potem decyzję legislacyjną.

Zmiana czasu 2025: kiedy przestawiamy zegarki

W tym roku czas zimowy zacznie obowiązywać w ostatnią niedzielę października, czyli 26 października 2025 r. Wówczas wskazówki cofamy z godziny 3:00 na 2:00, a więc śpimy o godzinę dłużej. W następnych miesiącach czas zimowy będzie obowiązywał przez około pięć miesięcy, dlatego rozkłady jazdy i harmonogramy pracy mogą zostać odpowiednio skorygowane.

W skrócie:

• 26 października 2025 r. (niedziela) – zmiana z 3:00 na 2:00, przejście na czas zimowy.
• Kolejna potencjalna zmiana – w marcu 2026 r., chyba że wcześniej zapadną decyzje o pilotażu.

Zdrowie i codzienność: argumenty za i przeciw

Zwolennicy odejścia od przestawiania zegarków podkreślają, że rytm dobowy człowieka jest wrażliwy na nagłe zmiany. Dlatego część specjalistów rekomenduje stabilność godzin snu oraz regularne pory aktywności. Przeciwnicy stałego czasu letniego zwracają jednak uwagę na zróżnicowane położenie geograficzne państw i możliwe różnice w porannym świetle zimą. W rezultacie kompromis na poziomie całej UE bywa trudny, a dyskusja skupia się na bilansie korzyści i kosztów.

Jak złagodzić skutki zmiany czasu?

• Na kilka dni wcześniej kładź się spać nieco wcześniej – organizm łagodniej się dostosuje.
• Ogranicz późnopopołudniową kofeinę i zaplanuj umiarkowaną aktywność fizyczną.
• Zadbaj o ekspozycję na światło dzienne rano, ponieważ ułatwia to synchronizację zegara biologicznego.

Co dalej: możliwe scenariusze i terminy

Jeśli propozycja pilotażu zyska poparcie większości, prace przejdą do etapu konsultacji technicznych. Następnie Komisja Europejska wraz z państwami członkowskimi przygotuje ocenę skutków, obejmującą między innymi energetykę, zdrowie i logistykę. Ostatecznie Rada i Parlament Europejski mogłyby przyjąć przepisy, które przesądzą o jednorodnym rozwiązaniu dla całej Unii. Do tego czasu dotychczasowe terminy zmian pozostają w mocy.

Zobacz także: Zmiana czasu – historia i najważniejsze daty. Jak doszło do obecnych zasad?