Najważniejsze zasady systemu kaucyjnego – co, gdzie i za ile

Kaucję zapłacisz wyłącznie przy zakupie napojów w opakowaniach z oficjalnym oznaczeniem systemu (logo i informacja o wysokości kaucji).
Dopłata nie będzie widoczna na półce ani w automacie – pojawi się dopiero przy kasie, a jej kwotę znajdziesz na etykiecie produktu.

• 0,50 zł – butelki plastikowe PET do 3 l,
• 0,50 zł – puszki metalowe do 1 l,
• 1,00 zł – butelki szklane wielokrotnego użytku do 1,5 l.

Zwrotu dokonasz w dowolnym punkcie zbiórki (ręcznie lub w automacie). System działa bez paragonu – ważne, by opakowanie było puste, nieuszkodzone, z czytelnym kodem i logotypem.

Daty wdrożenia i okres przejściowy – co rusza od października

Od 1 października 2025 r. na rynek trafiają stopniowo produkty z nowym oznaczeniem. W pierwszych tygodniach mogą być jeszcze w sprzedaży
opakowania bez logo wprowadzone wcześniej – za nie kaucji się nie pobiera i nie zwraca. Pełna dostępność asortymentu będzie rosnąć wraz z dołączaniem producentów i sklepów.

Punkty zbiórki: obowiązki sklepów i gdzie oddasz opakowania

• Sklepy > 200 m² – obowiązkowa zbiórka opakowań objętych systemem i zwrot kaucji.
• Sklepy ≤ 200 m² – dobrowolne prowadzenie zbiórki (z wyjątkami dla placówek sprzedających szkło zwrotne).
• Punkty stacjonarne w gminach i automaty (butelkomaty) – również przyjmują opakowania.

Oznakowanie, stan opakowania i zwrot bez paragonu

Do zwrotu kwalifikują się tylko opakowania z logotypem systemu. Nie zgniataj butelek ani puszek – oddawaj je w całości,
z czytelnym kodem kreskowym. Paragon nie jest potrzebny.

Gotówka czy bon? Jak dostaniesz zwrot kaucji

Zwrot kaucji następuje w gotówce lub na kartę. Automaty mogą drukować bon/kupon, który wymienisz w kasie na pieniądze;
w praktyce jego ważność wynosi co najmniej kilkadziesiąt dni (zalecane min. 30 dni).

Finansowanie systemu, VAT i cele unijne

Koszty organizacji systemu ponoszą wprowadzający napoje (zbiórka, transport, ewidencja i rozliczenia). Dodatkowym źródłem finansowania
są nieodebrane kaucje oraz sprzedaż surowców z recyklingu. Kaucja dla konsumenta nie jest podatkiem – co do zasady
nie dolicza się do niej VAT po stronie kupującego.

System wspiera realizację dyrektywy SUP: 77% selektywnej zbiórki do 2025 r., 90% do 2029 r. oraz
minimalny udział recyklatu w butelkach PET: 25% od 2025 r. i 30% od 2030 r.

Operatorzy systemu kaucyjnego

Za wdrożenie odpowiada kilku licencjonowanych operatorów (m.in. Zwrotka, PolKa, OK Operator, EKO-Operator, Reselekt, Kaucja.pl – Krajowy System Kaucyjny, Polski System Kaucyjny). Dla konsumenta kluczowe jest oznaczenie na opakowaniu – zwrot działa
niezależnie od operatora.

Zobacz także: System kaucyjny w Polsce — praktyczny FAQ: co, gdzie, kiedy?

Korzyści i doświadczenia innych krajów

Kraje z rozwiniętymi systemami kaucyjnymi (m.in. Niemcy, Norwegia, Litwa) notują >90% zwrotów.
W Polsce oczekuje się ograniczenia zaśmiecania, wyższej jakości recyklingu i utrwalenia proekologicznych nawyków konsumenckich.

Jak się przygotować – szybka lista dla konsumenta

1. Wybieraj napoje w opakowaniach z logo kaucji.
2. Nie zgniataj – oddawaj butelki i puszki w całości.
3. Oddawaj gdzie chcesz – duże sklepy muszą przyjąć, mniejsze mogą dołączyć.
4. Paragon niepotrzebny – kaucję odzyskasz bez niego.

Q&A: najczęstsze pytania o system kaucyjny

Czy muszę mieć paragon, żeby odzyskać kaucję?

Nie. System jest bezparagonowy – wystarczy, że opakowanie ma logotyp i jest w dobrym stanie.

Czy mogę zgnieść butelkę lub puszkę przed oddaniem?

Nie. Opakowanie powinno być puste, w całości i z czytelnym kodem kreskowym.

Gdzie oddam opakowanie – tylko w sklepie, w którym kupiłem?

W dowolnym punkcie zbiórki (sklep lub automat), niezależnie od miejsca zakupu.

Dlaczego nie wszystkie butelki „wejdą na kaucję” od razu?

Obowiązuje okres przejściowy – produkty bez logo nie podlegają kaucji, ale mogą być jeszcze w sprzedaży.

Czy dostanę gotówkę, jeśli automat wydrukuje bon?

Tak. Bon wymienisz w kasie na pieniądze.

Co ze szklanymi butelkami wielorazowymi?

Obejmują je zasady systemu – sprawdzaj oznaczenia na etykietach i komunikaty sprzedawców.